websitetemplate.org
Muzeum Techniki, Przemysłu i Rzemiosła
MTPiR w Częstochowie  (podstawowe informacje) > Dzieje przemysłu i rzemiosła regionu > Kalendarium przemysłu > Kalendarium przemysłu Częstochowy

 

Kalendarium przemysłu Częstochowy


Kalendarium przemysłu Częstochowy i okolic

1610 założenie kuźnicy żelaza w Blachowni (Targówce?) przez Mikołaja Wolskiego -> 1635-37 rozbudowa zakładu i powstanie Huty Blachownia -> 1870 Hutę przejmuje następca tronu rosyjskiego Wielki Książę Michał Romanow -> 1897 Huta przechodzi pod zarząd berlińskiego koncernu Laura und Konigsghutte -> 1901 po likwidacji wielkich pieców działa jako emaliernia i odlewnia -> 1918 Huta Blachownia P.P. -> 1927 Huta przejęta przez tow. Akc. B. Handke -> 1942 wykupienie Huty przez przemysłowca berlińskiego Handlera (Eisenwerke Handler) i podjęcie produkcji bomb -> 1945 Zakład Elektro Metalurgiczny Blachownia P.P. -> ?Zakład Urządzeń Rozdzielczych i Elementów Żeliwnych -> ??? Zakład Elektro-Metalurgiczny "Ema-Blachownia" S.A. -> ? upadłość -> Przedsiębiorstwo Produkcyjno Usługowo Handlowe BOSTAL sp. z o.o. Odlewnia Blachownia;
1619 założenie druciarni w Łojkach przez M. Wolskiego -> ? ;
1660 "kurzenie" węgla drzewnego, górnictwo i hutnictwo w Poraju, huty w Błesznie i Tarnowskich Górach;
Pod koniec XVIII wieku eksploatacja systemem szybikowym nowych bogatszych złóż rud w rejonie Blachowni, Dźbowa, Kłobucka, Panek, Pradeł;

1820
pierwsze naftowe oświetlenie ulic;
1827 uruchomienie zakładu hutniczego w Koniecpolu przez Potockich -> 1833 modernizacja huty przez zbudowanie pierwszej na terenie Królestwa Polskiego pudlingarni -> 1890 przekształcenie huty w walcownię miedzi -> ? likwidacja zakładu;
1828 manufaktura Dawida Kronenberga? -> ?likwidacja;
1831
Kopalnia rudy żelaza Mała Wręczyca -> ? likwidacja;
1833-1835 budowa pudlingarni i walcowni żelaza w Koniecpolu -> ? likwidacja;
1834 Kopalnia rudy żelaza Konstanty -> ? likwidacja;
1834 Kopalnia rudy żelaza Antoni pod Dźbowem -> ? likwidacja;
1838 Wytwórnia igieł Augusta Manna;
1838 w Chrząstowie (obok Koniecpola) uruchomiono jedną z pierwszych w królestwie Polskim cukrowni -> ? likwidacja;
1845 (1840?) Kolonista niemiecki E. Limprecht zakłada browar w Częstochowie, ul. Ogrodowa 18/22 -> 1899 browar kupuje Karol Szwede -> 1920 Browar w Częstochowie S.A. -> 1939 Aktiengesellschaft der Brauerei in Tschenstochau, vorm. K. Szwede, Orlicz-Dreszer Strasse 18/22 -> 1945 Pod Zarządem Państwowym S.A. Browaru dawniej K. Szwede w Częstochowie -> 1948 ? -> 1950 Częstochowskie Zakłady Piwowarskie -> ? Piwowarsko-Słodownicze Przedsiębiorstwo Państwowe w Częstochowie -> ?? -> Browar Kmicic -> 2000 Browar kupuje łódzka firma LCC Sp. z o.o. handlująca nieruchomościami -> 2003 upadłość Browaru i złożenie wniosku o jego zburzenie -> 2003 wpisanie najstarszych budynków i urządzeń do rejestru zabytków;
1845 Otwarcie linii Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej;
1855 Zbudowano linię kolejową Częstochowa - Kielce;
1858 Zakład Wapienny Wł. Kanigowski, Rudniki k. Częstochowy -> ?;
1865 W Częstochowie istniały jedynie drobne manufaktury zatrudniające 2-3 robotników (browar, wytwórnia mydła i świec, wytwórnia łyżek blaszanych, blich, cegielnia i 3 wapienniki, młyn wodny Berka Kohna, młyn wiatrakowy Szymona Żaby;
1865 Fabryka igieł Markusa Heniga i S-ka -> ?;
1867 (1871? 1872?) regulacja rzeki Warty, budowa kanału, powstanie fabryki  Fabryka Papieru i Młynów Walcowych Karola Ginsberga i Berka Kohna, Częstochowa, ul. Krakowska 19 ->  ? "Fabryka Papieru i Młyny - Bracia Kohn i Markusfeld" - Ludwik Kohn, dr Leopold Kohn, Henryk i dr Józef Markusfeld -> 1939 zarząd niemiecki Papierfabrik Tschenstochau, Narutowiczstrasse 25 -> 1945 Częstochowska Papiernia P.P. -> 1971 przejęcie papierni przez Myszkowskie Zakłady Papiernicze -> ??? MZP dokonują sprzedaży Częstochowskiej Papierni warszawskiej firmie handlującej nieruchomościami Dimeg-Bielanska Investment i R. Nowakowi -> 200? za zgodą władz zburzenie budynków Papierni z wykorzystaniem gruzu do zasypania kanału Kohna, likwidacja wyspy i utworzenie placu pokrytego gruzem -> 2006 sprzedaż ponad połowy terenu firmie GTC w celu zbudowania galerii handlowej;
1862-1872 zbudowano w Częstochowie dwa duże młyny wodne - > ?likwidacja;
1862-1872 zbudowano piece wapienne -> ? likwidacja;
1869 Berek (Wilhelm) Kohn razem z Adolfem Odelferdem buduje i uruchamia drukarnię przy ul. Waszyngtona -> 1939? likwidacja drukarni -> 1944 siedziba kilku firm ewakułowanych po Powstaniu Warszawskim -> 195? przejęcie budynku przez POLNAM -> ? wyprowadzka POLNAM-u do nowych budynków przy Wałach Dwernickiego -> ?? sprzedaż nieruchomości Bankowi Gospodarki Żywnościowej -> ?? sprzedaż budynku firmie A4BLOCK i popadanie go w ruinę;
186? Berek (Wilhelm) Kohn razem z Adolfem Markusfeldem i jego synem Henrykiem buduje fabrykę mebli -> ? likwidacja;
1873 (1867?) powstaje kopalnia rudy żelaza „Walentynów” w Kamienicy Polskiej -> ? likwidacja;
1875 Zakład Wapienny "Berta" (własność N. Dobrzyńskiego) w Rudnikach -> ?;
1876 Pierwsza wzmianka o zapałczarni Henryka Janklowicza i M. Rotszylda -> 1868 likwidacja;
1877 Manufaktura Zapałczana Henryka Janklowicza -> 1886 likwidacja
1877 Manufaktura Zapałczana M. Rotszylda -> 1877 upadek
1878 Fabryka Obić Papierowych załozona przez Henryka Markusfelda i Leopolda Kohna-> ? likwidacja;
187? Fabryka Kleju i Żelatyny załozona przez Henryka i Józefa Markusfeldów;
1879 (1840?) Manufaktura Zapałczana Filipa Sperbera na Zawodziu-> 1883 likwidacja
1879 Manufaktura wyrobów metalowych Józefa Weiberga -> ? likwidacja
1879 Tartak Parowy Józef Goldstein, Częstochowa, ul. Stradomska 1 -> ? likwidacja
1880 Fabryka Kolorowych Papierów „Markusfeld i S-ka” w Częstochowie, ul. Fabryczna 12 -> ? likwidacja
1881 Farbiarnia Przędzy Bawełnianej Wilhelma Brassa i S-wie, Częstochowa, ul. Targowa 29 ->  ? upadłość
1881 Fabryka Guzików Jan i St. Grossman, Częstochowa, ul. Ogrodowa 28  -> 
1881 Odlewnia żeliwa w Dybowie -> ?;
1881 Fabryka Zapałek Karola von Gehliga i Juliana Huch ul. Ogrodowa 68 -> 189? własność firmy Sachs i Piesch z Tomaszowa Mazowieckiego -> 1912 własność Towarzystwa Akcyjnego W.A. Łapszyn z Zarządem w Sankt-Petersburgu  -> 1922 własność Polskiego Towarzystwa przemysłu Zapałczanego -> 1925 dzierżawa przez Spółkę Akcyjną do Eksploatacji Państwowego Monopolu Zapałczanego w Polsce -> 1939 pod zarządem powierniczym -> 1945 Częstochowskie Zakłady Przemysłu Zapałczanego P.P. ->  1997 Częstochowskie Zakłady Przemysłu Zapałczanego S.A. -> 2002 Muzeum Produkcji Zapałek S.A.;
1882 powstaje fabryka papieru w Kamienicy Polskiej -> ???? Fabryka Tektury należąca do Myszkowskich Zakładów Papierniczych -> ???? Fabryka Tektury zlikwidowana
1883 Fabryka igieł Leopolda Werde i S-ka przy ul. Mielczarskiego -> Fabryka igieł (właściciele: Markus Henig, Sergiusz Rudnik i Dawid Sztokman) ->  1887 Pierwsza w kraju fabryka igieł i szkieletów do parasoli Markus Henig i S-ka Częstochowa -> 1919 Częstochowska fabryka igieł i wyrobów metalowych Sp. z o.o. -> 1921 Częstochowska fabryka igieł i wyrobów metalowych S.A. -> 1939 ? -> 1945 ? -> 1948 Państwowa Fabryka Igieł i Wyrobów Metalowych w Częstochowie -> 1955 (+Rudnicka Fabryka Wyrobów Stalowych w Rudnikach, + wytwórnia scyzoryków J. Marzec w Czestochowie) -> 1958 Częstochowska Fabryka Igieł i Wyrobów Metalowych Przemysłu Terenowego -> ??? w skład Zakłady Artykułów Technicznych i Galanteryjnych "POLGAL" -> przeprowadzka do budynków fabryki guzików przy ul. Ogrodowej ->  upadłość ? likwidacja - luty 2006;
1882 (warsztaty tkackie i przędzalnia lnu) Fabryka przędzalnicza Błeszno założona przez barona Władysława Kronenberga z Warszawy -> 1886 fabryka wyrobów jutowych, właściciel Karol Dietrich z Żyrardowa (Hielle i Dittrich) -> 1889 (1901?) przędzalnia bawełny (własność ?Spółka Akcyjna Przemysłu Włókienniczego Societe Textile La Czenstochovienne” Częstochowianka, ?Częstochowskie Towarzystwo Przędzalnicze La Czestochovienne", ? Towarzystwo akcyjne Fabryki Wyrobów Bawełnianych i Jutowych, właściciele z Roubaix) -> 1939 Societe Textile La Czenstochoviene A.G., Narutowiczastr. 127 - przejęcie przez okupanta, produkcja tkanin papierowych -> 1945 Częstochowianka (+A. Herman i Następcy + Towarzystwo Zakładów Przędzalń Bawełny Tkalni i Bielarni Zawiercie) -> 1946 Częstochowianka (+tkalnia bawełniana w Kamieicy Polskiej) -> (????) Częstochowskie Zakłady Przemysłu Bawełnianego im. Z. Modzelewskiego -> (????) CEBA -> 1990 Polontex S.A.
1882 Towarzystwo Akcyjne Częstochowskich Zakładów Jutowych i Konopnych B-cia Goldstein, L. Oderfeld i A. Oppenheima (Fabryka Szpagatu i Worków Jutowych?) w Częstochowie, ul. Stradomska 19 ->  1900 Towarzystwo Akcyjne Częstochowskich Zakładów Jutowych i Konopianych Stradom?) -> ??? Częstochowskie Zakłady Wyrobów Włókiennych "STRADOM" S.A. -> 1939 "Stradom" A.G. Spinnerei u. Weberei, 1 Maistr. 21 -> 1945 ???? Częstochowskie Zakłady Przemysłu Lniarskiego Stradom -> 1998 Stradom S.A. (+Textil Union Sp. z o.o., +Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe Sp. z o. o. Cetex) -> 1992 Częstochowskie Zakłady Przemysłu Lniarskiego Stradom S.A.;
1884 Fabryka kołków do obuwia w dzielnicy Zawodzie (założyciel Julian Fuchs) -> 1887 kupno fabryki przez Henryka Sachsa i zmiana profilu na fabrykę wyrobów chemicznych;
1886 Gremplarnia (Czesalnia?) i Przędzalnia (Farbiarnia) Wełny Pelzer i synowie w Częstochowie, ul. Stradomska 13/17 -> 1897 (+ Garbarnia i farbiarnia skór) -> 1910 Towarzystwo Akcyjne Przemysłu Włókienniczego w Częstochowie ->  1939 Aktiengesellschaft fur Textil-Industrie A.G., 1 Maistr. 19 ->  1942 Hasag - Hugo Schneidera z Lipska - produkcja zbrojeniowa -> 1946 Stradomskie (Częstochowskie?) Zakłady Przemysłu Wełnianego im. 1 Maja" w Częstochowie -> 1970 Przędzalnia Czesankowa Wełnopol -> ? upadłość i popadanie budynków w ruinę -> 1998-2005 kupno pustych budynków przez firmy szwalnicze (Limar sp. z o.o. + Dantex + Back.Up.Poland), restauracja niektórych starych budynków;
1887 Miejska Stacja Elektryczna, Częstochowa, ul. Cerkiewna 3 ???????, pierwsze oświetlenie elektryczne ulic;
1888 Fabryka Cykorii w Kłomnicach (właściciele Francuzi) -> ? Herbapol;
1889 Fabryka wyrobów celuloidowych Lenden i S-ka -> ? likwidacja
1889 Gremplarnia i Przędzalnia Wełny Motte i S-ka w Częstochowie ul. Krakowska 68 -> 1926 Union Textile ->  1939 ???? -> 1945 ? P.P. -> ??Częstochowskie Zakłady Przemysłu Wełnianego im M. Koszutskiej -> ???? Przędzalnia Czesankowa Elanex -> 1994 Przędzalnia Czesankowa ELANEX S.A. (kupno przez Textilimpex Surmaco Łódź) -> ? 2002 upadłość Przędzalnia Czesankowa Elanex S.A. w likwidacji (powstanie trzech spółek: FUTERKA, REMEL, ?)
1890 Fabryka Maszyn i Odlewnia Braci Wiktora i Adama Kanczewskich ->  1939 Kanczewski Klemens, Maschinenfabrik und Eisengiesserei, Dreszerstr. 45 -> do koncernu zbrojeniowego Hugo Schneider-Hasag  -> 1945 ? ->  Częstochowska Fabryka Pras -> 1962 Fabryka Urządzeń Mechanicznych Wykromet -> upadłość;
1892 Elektrownia uruchomiona została w budynku sąsiadującym z ratuszem -> likwidacja
1894 Odlewnia i emaliernia Wulkan, ul. Tartakowa 31/37 -> 1939 Vulkan-Werk, Maschinenfabrik und Giesserei -> do koncernu zbrojeniowego Hugo Schneider-Hasag -> 1945 -> 1993 Odlewnia Żeliwa „Metalplast Wulkan” -> 1996 Odlewnia Żeliwa WULKAN SA. -> 200? Grupa Wulkan (Odlewnia Żeliwa Wulkan SA. + Odlewnia Żeliwa Krater sp. z o.o.  + Fabryka Narzędzi Lawa sp. z o.o.) -> ? rozpad holdingu po bankructwie Odlewni Żeliwa Krater -> ? Odlewnia Żeliwa WULKAN SA. -> 2006 (+ przejęcie majątku byłej Odlewni Żeliwa Krater sp. z o.o. );
1894 Odlewnia i emaliernia H. Beslera i S-ka -> ???? -> 1939 "Metallurgia" G.m.b.H., Tschenstochauer Eisengiesserei und Emailierwerk, ul. Krótka 16 -> do koncernu zbrojeniowego Hugo Schneider-Hasag -> 1945 ?? -> ? likwidacja
1894 Fabryka Papierów Powlekanych Adolf Gherke i S-ka (Fabryka Tapet „Gerke& Co”?) w Częstochowie, przy Al. Teatralnej 50 (Wolności 36) -> 1914-1918 fabryka tapet nieczynna -> 1921 ?fabryka tapet sp. z o.o. -> 1939-1945 ? -> 1945 Fabryka Tapet PP -> 1950 Częstochowskie Zakłady Materiałów Biurowych P.P. -> ? likwidacja;
1895 wprowadzenie oświetlenia elektrycznego ulic w Częstochowie;
1895 w Częstochowie 78 abonentów sieci telefonicznej;
1895 cementownia w Rudnikach ->
1896 Przędzalnia i Tkalnia Juty Warta w Częstochowie, ul. Krakowska 17 (Hermana Ginsberga, Jana Grossmana, Ludwika Kuhna, Henryka Markusfelda i Szymona Neumanna) -> 1934 Przędzalnia i Tkalnia Juty i Lnu Warta -> 1939 "Warta" A.G. Jute- und Leinenspinnerei, Spinnerei, gegenwartig Papierspinnerei und Weberei, Narutowiczastr. 45 -> 1943 fabryka amunicji -> ???? Zakłady Przemysłu Lniarskiego Warta -> ? upadłość -> ? hurtownie
1896–1902 Zakłady Metalowe B. Hantke (inwestor Towarzystwo Zakładów Metalowych Bernard Hantke)-> 1939 Eisenhütte do koncernu zbrojeniowego Hugo Schneider AG -> 1945 Huta Częstochowa P.P. -> 1952 Huta im. B. Bieruta -> 1989 Huta Częstochowa S.A. -> 2005 Huta Stali Częstochowa Sp. z o.o. -> 2006 ISD Huta Częstochowa Sp. z o.o.
1896 Zakłady Chemiczne w Aniołowie założone przez W. Sachsa -> 1902 Towarzystwo Akcyjne Zakładów Chemicznych;
1897 Początek odkrywkowego i wieloszybikowego wybierania rud żelaza w okolicach Dźbowa
1897 Huta szkła Izydora Geislera „Paulina” -> 1931 zamknięcie na skutek kryzysu -> 1937-38 ponowne uruchomienie -> 1969-70 gruntowna odbudowa Częstochowska Huta Szkła P.P. -> ???? Częstochowska Huta Szkła S.A. -> ???? Stolzle Częstochowa SA.
1898 cegielnia "Bugaj" należąca do Helmana i Zaorskiego -> 1945 Zakłady Ceramiczne Michalina w Bugaju (własność rodziny Helmanów) -> 1946 Zakłady Ceramiczne Michalina P.P. do Kieleckiego Zjednoczenia Materiałów Budowlanych ->
1899 Towarzystwo Spożywcze "Pomoc" przy Fabryce Peltzer i Synowie w Częstochowie -> 1912 "Nasza Piekarnia" -> 1916 Stowarzyszenie Spożywcze "Jedność" -> 1939 "Spolem" Genossenschaft -> 1945 ??? ->  1968 oddział "Jedność" Spółdzielni Wojewódzkiej w Katowicach Społem -> 1975 Wojewódzka Spółdzielnia Spożywców "Społem" -> ???? "Społem" PSS "Jedność" ;
??? -> 1939 Ickowicz & Guterman, Matallwarenfabrik, ul. Krótka 7/9 ->
1899 Fabryka Okuć Budowlanych Horowicz i S-ka (współwłaściciel Natan Horowitz) -> 1968 Zakłady Elementów Wyposażenia Budownictwa Metalplast-Częstochowa -> (2004) Metalplast-Częstochowa S.A.
1899 Fabryka Portland - Cementu Wrzosowa we Wrzosowej -> ? likwidacja
1899 Fabryka Przetworów Chemicznych "Rędziny" (własność Towarzystwo Akcyjne Fabryki Przetworów Chemicznych Rędziny) -> 1939 "Rędziny" Fabrik fur chemische Produkte, A.G. -> 1945 Fabryka Przetworów Chemicznych "Rędziny" S.A. -> 1948  Fabryka Przetworów Chemicznych "Rędziny" P.P. -> ? Zakłady Chemiczne "Rudniki";
??? Przedsiębiorstwo budowlane Allert i Buhle, Częstochowa, II Aleja nr 58, Filija w Łodzi, ul. Radwańska 9 -> ? likwidacja;

?? Cementowania Jakub w Rudnikach;
??? Odlewnia metali i brązu fosforowego (właściciel Z. Kokular), ul. Wilsona 20 -> ? likwidacja;
??? Fabryka Kwasu Węglowego, ul. Krakowska -> ? likwidacja;
18?? Kwasiarnia kapusty przy ul Mirowskiej -> ? likwidacja, areszt śledczy;
??? Fabryka obrazów Langhamera -> ? likwidacja;
??? dwie fabryki łyżek Kohna i Landaua -> ? likwidacja;
??? Drukarnia Szymkowskiego i Oderfelda -> ? likwidacja;
??? W Częstochowie działało 15 fabryk zabawek;
??? Zakład mechaniczny ślusarsko-kowalski Antoni Bugaj w Kłomnicach;
??? Fabryka wyrobów z gliny Korwinów -> 1945 Zakłady Ceramiczne "Korwinów" S.A. -> 1949 Zakłady Ceramiczne "Korwinów" P.P. -> bankructwo i likwidacja;
18?? Młyn Parowy przy ul. Krakowskiej -> ? likwidacja;
18?? Fabryka Celuloidu przy ul. Jasnej (Waszyngtona) -> 195? likwidacja;
cegielnia Bestermana -> 191? spalnoa w czasie I w.ś.;
cegielnia Bestermana i Sieradzkiego;
cegielnia Zandsteina;
cegielnia Haftki;

1900 Pierwsze telefony w mieście;
1901 Fabryka Kapeluszy założona przez Henryka Markusfelda;
1903 Otwarcie linii kolejowej wąskotorowej (rozstaw szyn 1064 mm) łączącej Herby Pruskie z Częstochową -> 1911 zmiana rozstawu szyn na szerokotorowy (rosyjski 1524mm) -> 1918 zmiana rozstawu szyn na europejski  (1435 mm);
1903 W Częstochowie istniało 111 zakładów pracy;
1904 na ulicach Częstochowy świeciło 40 lamp łukowych i 36 lamp naftowych;
1908
Budowa elektrowni "Siła i Światło S.A." inicjator Henryk Markusfeld -> 1914 elektrownia własnością miasta -> 192? "Elektrownia w Częstochowie sp. z o.o." ;
1908 W Częstochowie istniało 190 fabryk;
1908 Konne omnibusy na Rakowie -> likwidacja;
1909 Wielka Wystawa Rolniczo-Przemysłowa
1909 powstanie fabryki wyrobów cementowych w majątku Złoty Potok -> ? likwidacja;
1909 Centralna Rzeźnia Miejska w Częstochowie ???? -> likwidacja;
1911 Otwarcie linii kolejowej łączącej Kielce z Częstochową;
1911 Fabryka opraw okularowych oraz metalowych zamknięć do oranżady Hermana Szai -> ? likwidacja;
1912 Fabryka wyrobów jutowych „Towarzystwo Gnaszyńskiej Jutowej Manufaktury”?, (założyciele Marcin Sawicki i Zygmunt Markowicz) -> 1921 Gnaszyńska Manufaktura S.A. (Izydor Sigman, Roman i Zygmunt Markowiczowie?) -> 1939 "Lewlen" Leinenwarenfabrik, Przechodniastr. 1/15 -> 1945 ?Zakłady Przemysłu Lekkiego Gnaszyn P.P. -> 1946 Zakłady Przemysłu Lniarskiego nr 5 w Gnaszynie -> 1947 Zakłady Przemysłu Lniarskiego nr 5 w Gnaszynie P.P. -> ? Zakłady Przemysłu Lniarskiego "Wigolen" -> 1991 Zakłady Przemysłu Lekkiego „Wigolen” S.A.;
1912 fabryka przetworów ziemniaczanych "Złoty Potok" -> 1939 "Zloty Potok", Kartoffelverewertungsfabrik, Sirup u. Starke ->
1918 Zbudowano piece prażalnicze (15 sztuk) w Przedsiębiorstwie Kopalń Rud Żelaza Dźbów -> 1969 zamknięcie zakładu;
1919 Towarzystwo Częstochowskiej Fabryki Odlewni i Emalierni "Metalurgia" przy ul. Krótkiej 16, załozyciele Joachim Dawidowicz, Samuel Goldstein i Dawid Szwarc -> ;
1921 Gnaszyńska Fabryka Tapet i Papierów Kolorowych -> 1928 Gnaszyńska Fabryka Tapet i Papierów Kolorowych S.A. -> 1945 Gnaszyńskie Zakłady Wyrobów Papierowych PP -> 1950 Częstochowskie Zakłady Materiałów Biurowych -> 1954 Gnaszyńskie Zakłady Przetworów Papierowych -> 1996 Tapety Gnaszyn S.A. -> 2002 Tapety Gnaszyn S.A. kontrolowane przez ERGIS Wąbrzeźno -> 200? likwidacja, złomowanie i wywiezienie części maszyn do Białorusi (Gomel) -> 2005 kupno pustych budynków przez firmę DOSPEL, produkującą elementy wentylacyjne;
1922 Zakłady Ceramiczne Gnaszyn -> 1945 Gnaszyńskie Zakłady Ceramiczne P.P. -> 1945 (do Zjedoczenia Materiałów Budowlanych w Kielcach) -> 1946 do Zjednoczenia Materiałów Budowlanych w Łodzi -> 1948 Państwowe Zakłady Ceramiczne w Gnaszynie -> ? Zakłady Ceramiki Budowlanej -> 19?? Częstochowskie Przedsiębiorstwa Ceramiki Budowlanej -> 1992 Przedsiębiorstwo Produkcyjno – Handlowe „PGH” ->  1999 kupno przez WIENERBERGER i likwidacja -> ?? sprzedaż pustych hal firmie handlowej DOMEX z przeznaczeniem na magazyny;
1923 Zakłady Wapienne "Wapnorud" w Rudnikach -> ? Zjednoczone Zakłady Wapiennicze "Wapnorud" S.A. -> 1945 Zjednoczone Zakłady Wapiennicze "Wapnorud" P.P.. -> 1946 do Zjednoczenia Przemysłu Wapienniczego w Kielcach -> 1948 do Krakowsko-Kieleckich Zakładów Przemysłu Wapienniczego w Krakowie -> ;
1925 W Częstochowie działało 136 fabryk, w tym 17 wielkich zakładów przemysłu włókienniczego;
1925-1928 budowa sieci wodociagowej w Częstochowie za pożyczkę od towarzystwa amerykańskiego Ulen et Company;
1926 Wybudowanie nowej elektrowni miejskiej w dzielnicy Zawodzie -> ? przebudowa elektrowni na elektrociepłownię -> 2006 zaprzestanie pracy po odmowie kupna energii przez firmę ciepłowniczą FORTUM;
1927 Płuczka rudy w Konopiskach -> 1963 likwidacja;
1928 Uruchomiono miejską komunikację autobusową -> 1932 bankructwo i likwidacja; 1934 wydawanie koncesji na przewody autobusami prywatnymi -> 1939 likwidacja komunikacji zbiorowej;
1928 W Częstochowie istniało 491 przedsiębiorstw zatrudniających ponad 37 tysięcy osób;
1928 Olsztyńskie Zakłady Górniczo-Przemysłowe (eksploatacja kamieniołomów i wapienników w pobliżu Olsztyna);
1932 Fabryka Elektrodyn Kazimierza Rutkowskiego we Wrzosowej -> 1934 Fabryka Elektrodyn sp. z o.o. we Wrzosowej -> 1937 Fabryka Elektrodyn sp. z o.o. w Częstochowie ul Staszica 2/8  -> 1945 Zakłady Przemysłu Metalowego Elektrodyn -> (1949) Zakłady Wyrobów Blacharskich Elektrodyn P.P. -> 1963 Częstochowska Fabryka Latarek -> 1973 w skład Zjednoczenia Produkcji Wyrobów Powszechnego Użytku Domgos -> ? likwidacja;
1934 Fabryka wiecznych piór OMEGA przy ul. Mielczarskiego -> 1950 Częstochowskie Zakłady Materiałów Biurowych P.P. (OMEGA przy ul. Mielczarskiego + fabryka tapet przy Al. Wolności + Zakład Introligatorsko-Pudełkarski P. Wylężałka przy ul. Żwirki i Wigury + fabryka tapet w Gnaszynie) -> 1954 Częstochowskie Zakłady Materiałów Biurowych P.P.  przy ul. Żwirki i Wigury 12 -> 1996 Zenith S.A. -> 1998 Astra-Zenith S.A. (+ firma ASTRA z Przemyśla) -> 2002 Zenith-Monami sp. z o.o. (własność koreańska, - ASTRA);
19?? Fabryka wózków (łyżew i łóżek) Edwarda Kindrmana "Ed-ka" -> ? likwidacja;
19?? Zakłady Metalowe Seweryna Landaua przy ul. Waszyngtona -> 1945? Wykromet PP. -> ? przeprowadzka na ul. Rolniczą;
??? Zakład wapienny "Berta" należący do N. Dobrzyńskiego -> ?
??? browar przy ul. Lwowskiej;
??? -> 1939 "Dąbie" O.H.G. Fabrik fur chemische Produkte ->
??? Tartak, ul. Tartakowa 15/29 - > 1939 Tschenstochauer Sagewerk, Betriebsl. ->
?? -> 1939 Fabryka Skór "Warta" Sp. z o.o. u. Olsztyńska 33 ->
?? -> 1939 Piotrowski Leon, Kaffee-Ersatz-Fabrik, Al. Wolności 35 ->
?? -> 1939 Kalkwerke "Calcium" ul. Złota 47 ->
?? -> 1939 "Wapnorud", Vereinigte Kalkwerke, Rudniki ->
?? rzeźnia częstochowska własnością Warszawskiego Towarzystwa Budowy i Eksploatacji Rzeźni Miejskiej S.A.
?? Fabryka Wyrobów Metalowych "Stal" w Rudnikach -> 1945 do Dyrekcji przemysłu Miejscowego w Kielcach -> 1948 Stal P.P. ;
?? fabryka narzędzi medycznych w Rudnikach;
? cegielnia przy ul. Krakowskiej 114 (właściciele Roman Blachnicki, Jan i roman Żak);
tartak przy ul. Przybyszewskiego 13/15 (właściciele Roman i Ludwik Blachnicki);
?? tkalnia juty i lnu w Kamienicy Polskiej -> 1945 jako oddział fabrytki "Warta" w Częstochowie -> 1946 do Państwowych Zakładów Przemysłu bawełnianego w Częstochowie;
?? fabryka wyrobów Jedwabnych "Tkalnia Jedwabna" w Kamienicy Polskiej;
?? wytwórnia gazy młyńskiej J. Szmidla w Kamienicy Polskiej;
?? Fabryka Tlenu i Gazów Przemysłowych J. Włodarski w Wyczerpach Dolnych;
?? Fabryka Chemiczna "Heka" w Rudnikach;
?? Fabryka Chemiczna A. Dapiński w Rudnikach;

1945 powołanie państwowego Zjednoczenie Kopalni Rud Żelaznych (?Zjednoczenie Kopalnictwa Rud Żelaza i Topników) w Częstochowie przy ul. Śląskiej -> 1971 likwidacja i przejęcie budynku przez Urząd Miasta;
194? założyciele Kozak, Mostowski i Zjawiony, przy ul. Artyleryjskiej -> 1945 Ko-MO-zja -założyciele Kozak, Mostowski i Zjawiony, przy ul. Berka Joselewicza -> 1952 nacjonalizacja Komozja P.P. -> 1980 prywatyzacja Komozja A. Mostowski i wspólnicy S.J. właściciele Aleksander i Robert Mostowscy;
1946 Prywatne firmy Komunikacji Mieskiej "ZGODA" i "AUTOKOMUNIKACJA" -> 1948 nacjonalizacja taboru i przejście przez Państwową Komunikację Samochodową;
194? Przedsiębiorstwo komunikacji autobusowej "POLONIA'  przy ul. Waszyngtona, właściciel Henryk Paszta -> 1948? likwidacja;
1950 Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne w Częstochowie P.P. (1959 uruchomienie pierwszej linii tramwajowej) -> 1991 Miejski Zakład Komunikacji -> 2000 Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne w Częstochowie Sp. z o.o.;
1953 Koniecpolskie Zakłady Płyt Pilśniowych P.P., Koniecpol, Kolejowa 3 -> ? Koniecpolskie Zakłady Płyt Pilśniowych S.A.
1954 Zakłady Chemiczne INCO Veriotas w Koniecpolu -> ?
1955 Sortownia rudy w Dźbowie -> 1964 likwidacja;
1958 koniec likwidacji osiedli biedoty robotniczej "Pekinu";
1959 przyłączenie Częstochowy do ogólnopolskiej sieci gazowniczej;
1959 Przemysłowa Spółka Wodna "Warta";
1963 Miejskie Przedsiębiorstwo Ciepłownicze w Częstochowie -> 1974 Okręgowe Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej -> ?? Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Energetyki Cielnej (WPEC) -> Zakupienie przez firmę ciepłowniczą FORTUM;
1964 Przedsiębiorstwo Usług Specjalistycznych i Antykorozyjnych "Polkat" w Częstochowie;
1965 Cementownia Rudniki PP -> 1997 Cementownia Rudniki S.A. (READYMIX ZEMENT GmbH);
1965-1966 budowa kolejki linowej do transportu żużla z Huty im. B. Bieruta do Cementowni Rudniki;
1966 Otwarcie Stacji Retransmisyjnej UKF w Błesznie;
1968 Zakłady Remontowo-Montażowe przemysłu płyt, sklejek i zapałak w Koniecpolu -> ?
1974 Uruchomiono przemiennik II programu TV dla Częstochowy i Regionu;
1974 DOSPEL - założyciel Myśliwiec Asteniusz w Dźbowie;
1988 Zakład Szkieł Ozdobnych "Glaspol" Sp. z o.o. - założyciele Dorota i Ireneusz Rychlewscy;
1990 TRW Pasy Bezpieczeństwa S.A. -> ? TRW Braking Systems Polska Sp. z o.o.;
1993 Browar GAB w Wąsoszy koło Konopisk - właściciel Jan Kowalski;
1996 Gold Glass -producent szklanych ozdób choinkowych - założyciel Jacek Kowalczyk;
ZZW "Wapnorud" w Rudnikach;
? Fabryka Wyrobów Metalowych "Stal" w Rudnikach;
? Zakłady Wapiennicze w Złotym Potoku i Olsztynie;
??? Press Glass - (do grupy Saint Gobain) w Poczesnej, produkcja szyb zespolonych;
??? Zakłady Materiałów Ogniotrwałych przy ul. Augustyna -> 197? likwidacja;
??? Zakłady Materiałów Ogniotrwałych przy ul. Manifestu Lipcowego (obecnie Legionów) -> ? bankructwo i likwidacja;
??? Garbarnia Skór w dzielnicy Zawodzie -> likwidacja;
??? Fabryka kleju przy ul. Bór -> likwidacja;
??? Zakłady Chemiczne Blachownia
??? Przedsiębiorstwo Budowy Maszyn "Osiny" Poraj -> Kombinat Budowy Maszyn „OSINY” ul. K. Świerczewskiego Poraj;
??? Fabryka Wózków Dziecięcych w Częstochowie, ul. Dąbrowskiego -> ? przeniesiona do Poraja;
??? Fabryka Wózków dziecięcych w Poraju -> likwidacja;
??? Zakłady Jedwabniczo-Dekoracyjne ul. Zielona 26 Poraj;
??? Zakłady Przemysłu Ziemniaczanego „ZŁOTY POTOK” Zalesice gm. Przyrów ;
??? Zakłady Remontowo-Montażowe „REMKO” ul. Tarchalskiego 2 Koniecpol;
??? Państwowy Ośrodek Maszynowy Rudniki ;
??? Częstochowska Fabryka Artykułów Muzycznych MELODIA, ul. Dekabrystów 57 -> ? upadłość -> przejęcie budynków przez firmę Brembo;
??? Częstochowskie Zakłady Zabawkarskie CEZAB, ul. Kawia 6/8;
??? Zakłady meblarskie Sobańskiego ul. Mirowska -> ? Spółdzielnia Meblarska im. Pałczyńskiego,
??? Częstochowska Fabryka Mebli, ul. Podkolejowa 45/47;
??? Częstochowskie Przedsiębiorstwo Ceramiki Budowlanej, Częstochowa, ul. Tatrzańska 3,
??? Częstochowska Fabryka Farb "Zawodzie",
??? Cielętniki gorzelnia z końca XIX wieku, przebud. w 1920r.
??? Dąbek pozostałości zagrody młynarskiej z 1909r. przebud. w 1938r. obecnie w ruinie;
??? Dąbrowa Zielona młyn motorowy z 1938r.
??? Olbrachcie , gorzelnia z ok. 1840r. przebud. 1905-1906r., krochmalnia z 1905 – 1906r., Tartak z 1931r.
??? Soborzyce  wiatrak „holender” , mur. z 1923r.
??? Św. Anna kuźnia murowana z 1923r.
??? "Prodrex" S.C. Zakład Produkcji Drzewnej Dębowiec, 3 /4 gm. Poczesna;
??? Częstochowskie Zakłady Pomocy Naukowych przy ul. Brzeźnickiej -> 199? likwidacja, przejęcie budynków przez Politechnikę Częstochowską na potrzeby Wydziału Inżynierii i Ochrony Środowiska;
??? K&B Zakłady Chemiczne ERG S.A.;
??? Ceramiczno-Mineralna Spółdzielnia Pracy ERMET, Al. Zawadzkiego 3 -> ?likwidacja;
??? Zakłady Chemiczne Rudniki P.P. -> Zakłady Chemiczne Rudniki S.A.
19?? fabryka kleju przy ul. Bór (założyciel Jung) -> 1945 Odlewnia żeliwa i brązu ERMET -> 199? likwidacja -> hurtownie
19?? młyn wodny na rzece Konopce przy ul. Bór -> likwidacja;
??? Odlewnia Żeliwa Krater sp. z o.o. przy ul. Złotej 191/195 -> 2005 upadłość -> 1996 kupno majątku przez Odlewnię Żeliwa Wulkan;
??? Fabryka Narzędzi Lawa sp. z o.o. przy ul. Tartakowej 31/33;
?? Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna w Małusach;
?? Spółdzielczy Zakład Wypału Wapna "Kielniki";
??? ASKO Spółdzielnia Pracy Branży Skórzanej, Czestochowa, ul. Olsztyńska 51 -> ?? likwidacja;

Zakłady Remontowo-Montażowe Przemysłu Płyt, Sklejek i Zapałek Koniecpol

2003 MILA Spółka z o.o. - założyciel Zbigniew Klarzak;
2004 Huta Szkła Guardian S.A.;.


 
       

Powered By CMSImple.dk - Design By WST